در حالی که علل بالقوه بسیاری برای ناباروری وجود دارد که مختص زنان است، مردان نیز می‌توانند در ناباروری یک زوج نقش داشته باشند. در واقع، تا ۴۰٪ از افراد، ناباروری خود را دست‌کم تا حدی به شریک مرد نسبت می‌دهند. تحرک اسپرم — حرکت اسپرم — و مورفولوژی اسپرم — شکل و ساختار اسپرم و DNA آن — هر دو از عوامل شایع هستند.
علل شایع عامل مردانه:
- سن: باروری از حدود ۳۵سالگی شروع به کاهش می‌کند، زیرا کیفیت و تحرک اسپرم با افزایش سن کاهش می‌یابد.
- بیماری‌های مقاربتی: بیماری‌های مقاربتی ممکن است به بخش‌هایی از بدن که اسپرم را به (دستگاه تولیدمثل – این را جایگزین کنید) منتقل می‌کنند آسیب بزنند.
- درمان‌های سرطان: شیمی‌درمانی و پرتودرمانی ممکن است به ناباروری مردانه منجر شوند. این درمان‌ها می‌توانند باعث عقیمی شوند و توصیه می‌شود پیش از شروع درمان، اسپرم فریز شود.
- تستوسترون و سایر جایگزین‌های هورمون‌های مردانه: مکمل‌های افزایش‌دهنده عملکرد سطح تستوسترون را بالا می‌برند و می‌توانند باعث کاهش یا توقف تولید اسپرم شوند.
تعداد سالم اسپرم ۲۰ میلیون اسپرم در هر میلی‌لیتر یا بیشتر در نظر گرفته می‌شود. کمتر از این مقدار پایین محسوب می‌شود و می‌تواند بر لقاح اثر بگذارد. اندازه، شکل و توانایی حرکتِ بخش عمده‌ای از اسپرم‌ها نیز قابل اندازه‌گیری است.
تعداد کم اسپرم، نبود اسپرم یا سلامت ضعیف اسپرم می‌تواند نتیجه برخی یا ترکیبی از دلایل زیر باشد:
- انتخاب‌های نامناسب سبک زندگی
- استعداد ژنتیکی
- آسیب‌دیدگی اندام‌های تولیدمثل
- بیماری قبلی یا فعلی مانند سرطان اندام‌های نزدیک کشاله ران که با شیمی‌درمانی درمان شده‌اند
- مشکلات غده هیپوفیز که توانایی بدن برای تولید تستوسترون و اسپرم را کاهش می‌دهد
کم بودن تعداد اسپرم لزوماً به معنای سلامت ضعیف اسپرم نیست و برعکس. اگر به ناباروری عامل مردانه مشکوک باشیم، می‌توانیم مایع منی شما را از نظر تحرک و مورفولوژی اسپرم بررسی کنیم و برای گام‌های بعدی توصیه‌هایی ارائه دهیم. در برخی مردان و به دلایل مختلف، با انزال اسپرم شناسایی نمی‌شود. علل زیادی برای نبود اسپرم در مایع انزال وجود دارد، از جمله نبود یا انسداد وازدفران، وازکتومیِ بازسازی‌نشده، یا آزواسپرمی؛ وضعیتی که در آن مایع منی هیچ اسپرمی ندارد. در این حالت، روش‌هایی برای استخراج مستقیم اسپرم از بیضه‌ها وجود دارد که سپس می‌توان از آن برای بارور کردن تخمک‌ها استفاده کرد؛ یا از طریق تلقیح داخل‌رحمی یا لقاح آزمایشگاهی.
درمان ناباروری عامل مردانه
وقتی جراحی یا درمان دارویی گزینه‌های مناسبی نباشند، تلقیح داخل‌رحمی (IUI) یا لقاح آزمایشگاهی (IVF) با یا بدون تزریق اسپرم به داخل سیتوپلاسم تخمک (ICSI) می‌تواند بر ناباروری عامل مردانه غلبه کند.
انتخاب روش کمک‌باروری معمولاً به شدت عامل مردانه بستگی دارد. IUI برای عامل مردانه خفیف استفاده می‌شود و شامل قرار دادن اسپرم‌های شسته‌شده و متحرک در رحم است، در نزدیکی لوله‌های فالوپ که لقاح در آنجا رخ می‌دهد. IVF با فراهم کردن امکان وقوع لقاح در خارج از بدن، هر مانعی را برای حرکت اسپرم در دستگاه تولیدمثل زن برطرف می‌کند و تنها به چند میلیون اسپرم متحرک نیاز دارد.
در ناباروری شدید عامل مردانه که فقط چند اسپرم متحرک وجود دارد، IVF همراه با ICSI امکان بارداری را با اسپرم کمتر نیز فراهم می‌کند؛ زیرا تنها یک اسپرم زنده به داخل تخمک تزریق می‌شود تا جنین تشکیل شود.
اسپرم اهدایی
در شرایطی که ناباروری به دلیل نبود کامل اسپرم باشد، زوج‌ها این گزینه را دارند که با استفاده از اسپرم اهدایی خانواده خود را تشکیل دهند. اسپرم غربال‌شده و قرنطینه‌شده را می‌توان از بانک‌های اسپرم برای استفاده در کمک‌باروری، تحت نظارت متخصص باروری، تهیه کرد.
در Laurel Fertility Care، متخصصان مجرب غدد درون‌ریز تولیدمثل برای کمک به زوج‌هایی که با ناباروری عامل مردانه مواجه هستند در دسترس‌اند و از نزدیک با متخصصان تولیدمثل مردان همکاری می‌کنند. اگر پرسشی دارید یا می‌خواهید درباره گزینه‌های درمانی بیشتر بدانید، لطفاً برای هماهنگی وقت با ما تماس بگیرید.
